Наваполацк будзе культурнай сталіцай наступнага 2018 года
Датай заснавання горада Наваполацка лічыцца 7 чэрвеня 1958 года. У наступным годзе горад адзначыць свае 60-годдзе.
Сучасны Наваполацк – горад са 108 тысячамі насельніцтва, сярод якога каля 40 % складае моладзь.
У горадзе прыкладаюцца значныя сілы да развіцця і папулярызацыі дасягненняў беларускай культуры і далучэння яе да шырокіх слаёў насельніцтва, надзяляецца вялікая ўвага развіццю сацыяльнай сферы. Шырока вядома сваімі дасягненнямі Наваполацкая цэнтральная гарадская бальніца, развіта сетка ўстаноў адукацыі, як агульнай, так і вышэйшай ступені, працуе тэрытарыяльны цэнтр сацыяльнага абслугоўвання насельніцтва. У 2016 годзе пачалася рэалізацыя праекта ”Ад інклюзіўнай школы да інклюзіўнага горада“, які закліканы вывесці на новы ўзровень інстытут безбар’ернага асяроддзя ў Наваполацку.
Дасягнуты высокі ўзровень забеспячэння максімальнага ахопу насельніцтва паслугамі культуры – больш за 90 %. Выхаванцамі гурткоў, студый, школ мастацтваў з’яўляюцца больш за 4,0 тыс. навапалачан.
У горадзе вядуць сваю канцэртна-асветніцкую дзейнась 34 творчыя калектывы са званнем ”заслужаны“, ”народны“, ”узорны“ аматарскі калектыў.
Наваполацк з’яўляецца пляцоўкай для правядзення шматлікіх буйных конкурсаў, фестываляў, выставак і форумаў розных узроўняў, якія збіраюць удзельнікаў і гасцей з усіх куткоў Беларусі, а таксама замежных краін.
Вядучая роля ў выхаванні духоўнасці чалавека, нематэрыяльных каштоўных якасцей адводзіцца арганізацыям культуры і адукацыі: дзяржаўныя ўстановы культуры “Цэнтр культуры”, Музей гісторыі і культуры г. Наваполацка, Цэнтралізаваная бібліятэчная сістэма, 6 устаноў адукацыі ў сферы культуры (Дзіцячая школа мастацтваў № 1, Дзіцячая школа мастацтваў № 3, Дзіцячая мастацкая школа імя І.Ф. Хруцкага, Наваполацкі дзяржаўны музычны каледж, студэнцкі клуб Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта, Палац дзяцей і моладзі), 2 камунальныя прадпрыемствы (Парк культуры і адпачынку, Культурна-забаўляльны цэнтр ”Вектар“) і 1 ведамаснае – Палац культуры ААТ ”Нафтан“.
Цэнтральным звяном у культурным жыцці горада Наваполацка з’яўляецца дзяржаўная ўстанова культуры ”Цэнтр культуры г. Наваполацка“, у склад якога ўваходзіць Цэнтр рамёстваў і традыцыйнай культуры. Пастаяннымі ўдзельнікамі найбуйнейшых гарадскіх мерапрыемстваў з’яўляюцца творчыя калектывы Палаца культуры адкрытага акцыянернага таварыства ”Нафтан“, на базе якога працуе больш за 40 творчых фарміраванняў і ў якіх занята каля 1 000 дзяцей і дарослых. Значны ўклад у правядзенне культурна-масавых мерапрыемстваў уносіць студэнцкі клуб Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта. Актыўным дзеючым цэнтрам музычнай культуры горада з’яўляецца Дзіцячая школа мастацтваў № 1. Дзіцячая мастацкая школа імя І.Ф.Хруцкага рэалізуе навучальныя праграмы па 14 накірунках у 17 студыях выяўленчага мастацтва. Дзіцячая школа мастацтваў № 3 ажыццяўляе падрыхтоўку на трох аддзяленнях і выхоўвае больш за 200 дзяцей. Вышэйшым звяном адукацыі ў сферы культуры горада з’яўляецца ўстанова адукацыі ”Наваполацкі дзяржаўны музычны каледж“, на базе якой працуюць 12 навучальна-канцэртных калектываў. У фондах Музей гісторыі і культуры г. Наваполацка налічваецца больш за 14 000 прадметаў асноўнага фонду.
Важкім культурным рэсурсам горада з’яўляюцца 7 публічных бібліятэк, аб’яднаных у Цэнтралізаваную бібліятэчную сістэму: цэнтральная бібліятэка імя У.Маякоўскага, дзве дзіцячыя бібліятэкі (імя С.Маршака і імя А.Пушкіна), бібліятэка імя Я.Коласа, тры бібліятэкі сямейнага чытання (імя К.Сіманава, імя У.Караткевіча, бібліятэка-філіял № 8). Бібліятэкі абслугоўваюць больш за 30 тысяч гараджан, з іх больш за
11 тысяч дзецяй да 15 гадоў. Фонд сістэмы налічвае больш за 450 тысяч адзінак захоўвання на розных носьбітах інфармацыі.
У 2011 годзе горад – першы ў Рэспубліцы Беларусь – удастоены ганаровага звання ”Горад, дружалюбны дзецям“, што з’яўляецца высокай адзнакай дзейнасці Наваполацка на шляху рэалізацыі Канвенцыі аб правах дзіцяці, а ў 2016 годзе ў рэспубліканскім конкурсе “Горад культуры ў Год культуры” стаў пераможцам у намінацыі “Лепшы горад абласнога падпарадкавання”.